gender maatschappij

Stichting Marronage en Vrouwen Parlement Forum volgen gendertraining

Jrg 15 no 4 juli 2018
door Cheryl Daal

Onlangs interviewde ik enkele personen op straat. Ik kwam een heer tegen en stelde de vraag: “Wat betekent het woord gender?” Hij antwoordde: “Dat woord komt van de Dolle Mina’s”. Feministen worden Dolle Mina’s genoemd. Hij zei toen heel geïrriteerd: “Vrouwen willen op de hoofden van mannen zitten, maar…… dat zal nooit gebeuren”. Wat denkt u hiervan? Klopt dit? Dit voert mij terug naar een tweedaagse train de trainers ‘Wat is gender?’, die ik op 23 en 24 juni heb gevolgd. Het is georganiseerd door Stichting Marronage in samenwerking met de Stichting Vrouwen Parlement Forum. Deze training, verzorgd door Carla Bakboord, is een gezamenlijk project dat is goedgekeurd door Bureau NGO Forum en het Genderplus Budget van de Europese Unie. Het was zowel praktisch als theoretisch en er zijn instrumenten aangereikt aan vijftien deelnemers onder wie twee mannen.

Gender oefeningen
Gender heeft voor velen een negatieve lading. Maar wat betekent het precies? Gender verwijst onder meer naar de aangeleerde rollen en gedragingen van mannen en vrouwen. En wat mannen en vrouwen wel en niet mogen. Aan de hand van oefeningen is het begrip door de trainer uitvoerig behandeld. Tijdens een oefening moest er een geschenk worden uitgekozen voor een baby. Het zal u niet verbazen als ik u zeg dat er roze en blauwe kleding voorkwam in het pakket. Er waren ook neutrale kleuren. De boodschap van deze oefening was dat wij jongens en meisjes vaak al bij de geboorte door een bepaalde kleur van elkaar onderscheiden. Roze is voor meisjes en blauw voor jongens. Een participant zei pertinent: ”Ik zal nooit roze kleding voor mijn zoon dragen”. De behandeling die meisjes en jongens krijgen in de samenleving is ook niet anders. Zo merken wij dat scholen meisjes anders behandelen dan jongens. De poppenhoek en keuken op kleuterscholen zijn voor meisjes en niet voor jongens. Zo worden meisjes al vroeg geleerd verantwoordelijk te zijn voor het gezin en de huishoudelijke taken binnenshuis. En jongens leren buitenshuis taken uit te voeren, zodat zij al vroeg bekend raken met het publieke domein dat nodig is voor hun taak als kostwinner. Verder toonde de trainer met data van het Algemeen Bureau voor de Statistiek (ABS) aan dat de Nijverheidschool meer door meisjes wordt bezocht. Een andere oefening liet de deelnemers zien dat jongens anders worden opgevoed. Jongens krijgen vaak veel meer vrijheid dan meisjes. Een deelnemer deelde zijn ervaring over een geval, waarbij aan een jongen bij zijn eerste zaadlozing werd gevraagd als hij ‘het’ al heeft gedaan. Dan rijst de vraag: Wordt er bij de eerste menstruatie ook aan meisjes gevraagd als zij ‘het’ al hebben gedaan? Het antwoord is dat dit meestal niet gebeurt. Hebt u een andere mening? De oefeningen werden eerst door de trainer voorgedaan en daarna moesten de trainees zelf de training verzorgen. De trainer was dik tevreden over de creativiteit en competenties van de participanten.

Biologische versus sociale verschillen
Er is een quiz gehouden over biologische kenmerken en sociale genderopvattingen waarop men met eens of oneens kon antwoorden. Een participant zei dat sommige vrouwen veel praten en beschouwde dit als een aangeboren eigenschap. Een andere participant vroeg: “Zijn er geen mannen die veel en vrouwen die weinig praten? Ben jij als man dan een vrouw als je veel praat?” Dit is een vooroordeel en er is heftig over gediscussieerd. Veel praten is geen aangeboren eigenschap. Biologische kenmerken zijn: baarmoeder, vagina, penis en hormonen. Deze kenmerken zijn aangeboren. Hiertegenover staan sociale verschillen. Deze worden opgelegd of verwacht door de samenleving, maar zijn niet biologisch. Opgelegde gedragingen en rollen zijn aangeleerd en kunnen ook weer worden afgeleerd. “Gender zit dus tussen de oren en het biologische tussen de benen”, zei een deelnemer lachend.

Gender en politiek
De Nationale Assemblee bestaat voor het grootste deel uit mannen. Dit geldt ook voor de voorzitters van politieke partijen. Een deelnemer vertelde dat een politicus eens zei bezorgd te zijn over de zorg voor kinderen als vrouwen zich in de politieke arena zouden begeven. Deze participant haastte zich om te zeggen dat mannen en vrouwen beide twee handen hebben. Vaders kunnen daarom net als moeders pampers verwisselen, koken en pap maken. Waarom kunnen mannen dan niet voor hun kinderen zorgen? De trainer zei dat er besluiten worden genomen voor vrouwen door mannen vanwege het feit dat zij ondervertegenwoordigd zijn in besluitvormingsposities. In sommige landen wil men de leeftijdsgrens van vrouwen die mogen trouwen verlagen. Wat zal dat betekenen voor vrouwen? Staan de vrouwen hierachter? Het is daarom van belang dat vrouwen ook een stem hebben waar er besluiten worden genomen. De trainer zei dat genderrollen een beperking kunnen vormen voor een bepaalde groep om zich te ontwikkelen. Zo worden jongens al op jonge leeftijd uitgemaakt voor ‘meisje’ als zij huilen wanneer zij pijn hebben. Daarnaast is er niets mis mee als een vrouw zich happy voelt in de rol van huisvrouw, maar de traditionele rol mag niet worden gezien als een uniform die vrouwen verplicht zijn te dragen. “Pfff”…. zei een deelnemer wat een eyeopener.

Gender en arbeid
Vrouwen worden soms bewust niet in dienst genomen door bedrijven, omdat zij zwanger kunnen raken of alleen verantwoordelijk worden gesteld voor de zorg van hun kinderen. Als een kind ziek is verwacht de samenleving dat de moeder verlof neemt. Sommige bedrijven vinden dat het aantrekken van vrouwen hen meer kan gaan kosten dan mannen. In Suriname kennen wij nog steeds geen vaderschaps-verlof. Zie daar tot hoe ver de impact van genderrollen reikt, tot zelfs in de wetgeving! Hieruit blijkt welke gevolgen het opzetten van een doffe bril met zich meebrengt voor vrouwen. Hebt u zich afgevraagd wat er zal gebeuren met de economie van Suriname als vrouwen geen kinderen meer baren? Verder hebben veel jongens die kok willen worden een vrees om de Nijverheidschool te bezoeken. Veel meisjes worden afgeraden om een technische studierichting te kiezen. Beide seksen hebben hierdoor minder beroepskeuze mogelijkheden op de arbeidsmarkt.

Voordelen niet traditionele opvoeding
Wist u dat er mannen zijn die zich schamen voor het ophangen van de het ondergoed van hun vrouw? Soms probeert de omgeving mensen die uit de traditionele rol willen stappen belachelijk te maken of te isoleren. Dat is lelijk. Vindt u niet? Gelukkig zijn er mensen die niet-traditioneel zijn opgevoed. Dit heeft voordelen. Jongens die tijdens hun studie op kamers wonen in het buitenland kunnen zelf strijken en koken. Een niet-traditionele man kan een betere band opbouwen met zijn kinderen door ook mee te helpen met de zorg. Gedeelde verantwoordelijkheid kan ertoe leiden dat vrouwen ook buitenhuis kunnen werken om bij te dragen aan inkomsten ten behoeve van het gezin. De participanten vonden de training leerrijk en zullen nu zelf de training gaan verzorgen. Hierdoor kan het genderbewustzijn in onze samenleving worden vergroot.

 

 

 

 

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s